De ballen in de kerstboom

[Verschenen in De Standaard. Recensie van Gary Taylor: Castration. An abbreviated history of western manhood, uitgeverij Routledge, New York 2000.]

LAAT DE TERM CASTRATIE in gemengd gezelschap vallen en zie hoe alle mannen naar hun kruis grijpen, zo ongeveer als voetballers in het muurtje zich beschermen wanneer de tegenpartij een strafschop neemt.

Dat komt door Freud. Freud – zelf overigens ontdaan van zijn voorhuid, zoals de meeste joden en moslims – verstond onder castratie het verwijderen van de penis, ook al is die praktijk nimmer ergens in zwang is geweest: castratie heeft nooit meer behelsd dan het weghalen van de testikels. (Freudian slip, anyone?) Freud poneerde dat kleine meisjes, de penis van dito jongens ziende, ogenblikkelijk zouden beseffen dat zijzelf een essentieel onderdeel van hun lichaam misten en zichzelf nadien als gecastreerde, en derhalve gemankeerde jongens zouden beschouwen, terwijl jongens omgekeerd het meisje slechts met afgrijzen konden bekijken: hemel, een wond, een gat, een leegte: daar moest iets weggehaald zijn! Of misschien verslond dat-daar-van-haar dit-hier-van-hem wel…

Entrez penisnijd, castratie-angst en vagina dentata.

Niet dat Freud met veel bewijs voor zijn stelling aankwam, of dat zijn theorie in de praktijk aantoonbaar bleek. Kleine meisjes giechelen eerder om jongenspenisjes dan dat ze geschrokken naar zichzelf kijken, terwijl de queeste van jongens en mannen naar kut nu niet echt op grote angst duidt. Maar da’s repressie, argumenteert Freud: zulke dingen zijn zo diep in ons verscholen dat we zelf niet eens beseffen hoezeer ze ons hebben gevormd en nog steeds doordesemen – daarmee zijn stellingen tot hun eigen bewijs bombarderend en zichzelf onaantastbaar makend voor elke kritiek.

Freuds geslaagde coup d’état is vooral interessant omdat ballen er in zijn theorie helemaal niet meer toe doen: hij verschoof alle aandacht naar de penis en de symbolische fallus, terwijl viriliteit, potentie en vruchtbaarheid – en ergo, mannelijkheid – toch werkelijk elders huizen, namelijk in de testikels. Maar deze verschuiving, zo stelt Gary Taylor in zijn geschiedenis van castratie, werd bevorderd door een andere, belangrijker verschuiving: die van voortplanting naar plezier. Een samenleving die seksueel genoegen voorop zet en niet zoveel belang meer hoeft te hechten aan reproductie, sterker, die haar reproductie misschien wel moet beteugelen, hecht van de weeromstuit minder waarde aan testikels en meer aan de penis. Misschien ook was Freud simpelweg bang dat zijn plezier hem ontnomen werd.

Taylor heeft een amusante geschiedenis van castratie geschreven, en baseert zich in tegenstelling tot Freud wel op feiten: antropologie, religie, overleving en geschriften. Dat Taylor wat zwaar op de hand wordt wanneer hij castratie theoretisch tracht te plaatsen, zij hem vergeven. Hij heeft zich immers te meten met een man die de fallus tot epicentrum van de wereld maakte.

*

AFGAANDE OP DE HUIDIGE, schrikachtige reactie van mannen op alleen al het woord zou je niet denken dat castratie ooit een populaire praktijk geweest kan zijn. Toch is dat het geval: eeuwenlang hebben mannen zich vrijwillig laten castreren, overwegend uit religieuze motieven. Het was zelfs een onderwerp waar Jezus in kennelijk prijzende zin met zijn latere evangelisten over sprak: “en er zijn gesnedenen, die zichzelven gesneden hebben, om het Koninkrijk der hemelen” (Mattheus 19:11, statenvertaling). Het oude testament spreekt eveneens meermalen lovend over castraten: “Ook de gesnedenen, die mijne sabbatten houden, en verkiezen wat Mij behaagt, en vasthouden aan mijn verbond, hun zal Ik in mijn huis en binnen mijne muren ene plaats geven, en een beteren naam dan van zonen en dochters; een eeuwigen naam zal Ik hun geven, die niet vergaan zal.” (Jesaja 56:4-5). Zonen of dochters konden deze eunuchen niet meer krijgen, maar god beloofde ze iets beters dan de vergankelijkheid van nageslacht.

De eunuch, aanvankelijk geïmporteerd via slavernij, ontsteeg gaandeweg zijn imago van horigheid. De loyaliteit van de eunuch werd groot geacht. Hij had immers geen familie dan zijn meester: hij was van zijn ouders en land weggeroofd en kon zelf geen nazaten verwekken. Eunuchen bleken doorgaans uiterst trouw en toegewijd, maar er viel in ruil voor hun dienstbaarheid ook heel wat te halen. Meest dienden ze rijke heren en waren zodoende beter af dan de gemiddelde bevolking. Ze namen vaak aanzienlijke posities in: harembewaker, paleisfunctionarissen, secretaris, hofwacht en legerofficier.

Gaandeweg werd de castratie, hen opgelegd door de overwinnaar en bedoeld om hun oude banden door te snijden, beschouwd als een deugd die inherent was aan de fysieke ingreep: castratie werd de voorbode van toewijding en opoffering. Van daaruit was het een kleine stap voor priesters om vrijwillig castratie te ondergaan: het afsnijden van hun testikels bewees dat ze zich volkomen onderwierpen aan hun god en zich voortaan onthielden van wereldlijke verleidingen. Wie van zijn ballen afzag, kwam nader tot god.

Dat christenen in die tijd niet afwijzend tegenover het snijden van mannen stonden, was deels cultuur, deels tactiek. Er waren andere, oudere religies in het Midden- en Nabije Oosten waarin castratie een belangrijke rol speelde: de culten rond Cybele, Ishtar en Attis bijvoorbeeld. Het christendom nam, zoals zovaak, elementen uit het geloof van deze zogenaamde heidenen over en incorporeerde ze in haar eigen leer, in de hoop daarmee de concurrerende religies te paaien en zieltjes voor zichzelf te winnen. Taylor gelezen hebbend, denk je: welbeschouwd zijn de ballen in de kerstboom het ultieme symbool van de internationale annexatie van heidense denkbeelden door de christenen, zowel hun overwinning op de Noord-Europese religies als op die uit het Midden-Oosten zijn erin vervat.

De Byzantijnse keizer Constantijn wettigde de nieuwe religie in 313 na Christus (en sprak zich uit tegen eunuchen: hij achtte ze monstrueus). In 395, anderhalve eeuw na de officiële acceptatie van het christendom was de clerus bezorgd genoeg om Paus Leo I vrijwillige castratie te laten verbieden. Niet dat dat voor de praktijk veel uitmaakte: de Romeinen hadden castratie ook verboden maar importeerden eunuchen gewoon van elders.

De katholieke kerk bleef niettemin lang ambivalent over eunuchen: afwijzing en ophemeling wisselden elkaar rap af. Al in 403 zong de eerste castraat in een kerkkoor; in 1599 trad de eerste castraat tot het pauselijk koor toe, en nog eeuwen nadien zouden jongens ontmand worden om hun engelenstem voor de kerk (en opera) te behouden en op heuse cherubijntjes te lijken. De elfde-eeuwse priester Pierre Abélard geloofde dat hij een betere theoloog was na zijn castratie, en de Engelse bisschop Richard van Bury prees in de veertiende eeuw de vroegere eunuchen om hun “studieuze aard” en hun “liefde voor het boek”. En al die tijd eiste de katholieken van hun priesters dat ze vrijwillig afzagen van seks – maar dan uit keus, niet uit fysiek onvermogen. Het celibaat moest per se mind over matter zijn.

*

HET CURIEUZE IS DAT terwijl castratie dankzij Freud tegenwoordig synoniem is geworden met het toch zo zeldzame verwijderen van de penis, echte castratie aan populariteit wint. Castratie is, zowel in de veeteelt als bij mensen, buiten al het andere – heiligheid, wraak, straf, opoffering, onderwerping – vooraleerst een vorm van geboortebeperking, -planning en -veredeling geweest: jij niet, jij wel; nee, de kudde is al groot genoeg. Werden bij dieren en mannen daartoe eerst de ballen – de zaaddragers, immers – volledig weggenomen, sinds de tweede helft van de negentiende eeuw experimenteerden artsen met vasectomie: het doorsnijden van de zaadleiders. Aan het eind van de negentiende eeuw werd vasectomie ook bij mannen uitgevoerd; en uiteraard is een vasectomie niets dan een geciviliseerde, minder invasieve vorm van castratie. (Taylor dist zijn lezers het saillante detail op dat Freud himself de ingreep overwoog. Ha. En dat voor een man die castratie zo immens vreesde dat-ie het tot een centraal punt in al zijn theorieën maakte.)

Naar Taylors schatting laat tegenwoordig een op de drie mannen in de Westerse wereld zich op latere leeftijd steriliseren; geen paus die daar nog met een bul tegenop kan. Castratie na de pubertijd levert geen cherubijntjes op. Mannen die na de pubertijd hun testikels uitschakelen, hebben geen last van impotentie, haperende viriliteit, falende erecties, van molligheid, een “vrouwelijke huid” of gebrek aan baardgroei, in tegenstelling tot jongens die voor hun pubertijd worden gecastreerd. Ze zijn heus goed in bed (zoals Taylor ons verzekert, alsof-ie toch iets moet bewijzen). Sterker: ze zijn hun plezier toegewijd – niet god.

Aantal reacties: 21

  1. patrick ≡ 26 Jan 2010 ≡ 12:45

    Ik ben als getrouwde man heel geinteresseerd in dit onderwerp. Mijn vrouw en doen het niet vaak met elkaar omdat mijn vrouw geen zin er in heeft. Ik wil haar niet teleurstellen door mijn aandrang en behoefte. Een castratie is dan ook voor mij een realistische optie.

  2. JAAP ≡ 19 Apr 2010 ≡ 17:54

    Ook wij vindenj dit een interesant onderwerp dat wij serieus overwegen.
    Hoe is dit echter in praktijk te brengen, via de huisarst, of zijn er andere wegen?

    jaap

  3. Marcel ≡ 22 May 2010 ≡ 09:36

    Castratie onder de vorm van vasectomie is inderdaad een praktijk die steeds meer aan populariteit wint. Ook bij mij is de ingreep enkele jaren geleden uitgevoerd. Veel keus had ik niet, het moest gewoon van mijn vrouw. Ook de dokter die de ingreep heeft uitgevoerd, was trouwens een vrouw. De sterke groei van mannelijke sterilisaties is ongetwijfeld een duidelijk teken van de historische machtswissel die aan de gang is. Uit een onderzoek in Nederland is gebleken dat de beslissing tot vasectomie in 80% van de gevallen wordt genomen door de vrouw. De man legt zich bij deze beslissing neer. Het bewijst dat vrouwen de macht hebben overgenomen: zij zijn baas over de ballen van de man en als zij het beter vinden dat hij gecastreerd wordt, dan gebeurt dat. Van de kant van de mannen komt er geen verzet. Zij lijken hun onderwerping te aanvaarden en er zich bij neer te leggen dat het sterke geslacht nu de baas is.

  4. JAAP ≡ 14 Jun 2010 ≡ 11:27

    Ook ik ben gesteriliseerd via deze ingreep en wel op onze trouwdag.
    Binnen onze cuckold relatie had dit eigenlijk de simboliek van een castratie.
    Sinds de sterilisatie heb ik vaak pijn aan mijn ballen, iets wat vaker voor schijnt te komen. Om dit te verhelpen zou het misschien toch nog tot die werkelijke castratie gaan komen.

    jaap

  5. Linda ≡ 05 Sep 2010 ≡ 16:52

    Zelf ben ik een vrouw die interesse heeft in alle onderwerpen die over het castreren van mannen gaat. Zelf zou ik heel graag mannen willen castreren, niet omdat ik ze haat(ik ben dol op mannen) en ook niet omdat ik afkeer van seks met mannen heb, maar omdat me dat een machtig gevoel lijkt om de afgesneden testikkels van een man in mijn handen te houden. Ik fantaseer hier heel vaak over, vooral als ik de ballen van mijn partner in mijn mond neem en er zachtjes in bijt. Ik zal het nooit zomaar bij een man doen maar een verkrachter die me zou dwingen tot orale sex heeft pech. Mijn partner vind het wel een opwindende fantasie maar zou dit nooit echt door mij willen laten doen.
    Ik vraag me af of er meer vrouwen zijn zoals ik die dezelfde fantasie hebben of zelfs wel eens een man hebben gecastreerd.

  6. jan ≡ 26 Sep 2010 ≡ 23:53

    Dag Linda,
    Ik zou graag een vrouw ontmoeten die echt een man wilt castreren. Ik heb al veel vrouwelijke dierartsen zien castreren, en ik vraag mij af of ze er plezier bij neemen.

  7. J v A ≡ 30 Oct 2010 ≡ 16:32

    Linda,

    Een interessant stuk heb je geschreven. Ik fantaseer er vaak over om door een vrouw gecastreerd te worden. Of ik het uiteindelijk echt durf weet ik nog niet. Maar ik zou het er graag met je over hebben. Wie weten zullen we deze fantasie ooit tot werkelijkheid maken.

  8. jan ≡ 02 Nov 2010 ≡ 01:23

    Dag Linda,
    Ik geef u mijn email adres, zodat we er verder kunnen over spreeken
    [Ingreep van de website-eigenaar: niksniet. E-mailadres verwijderd.]

  9. Spaink ≡ 02 Nov 2010 ≡ 14:22

    Linda – als ik jou was zou ik me verre van Jan houden. Voor je het weet maak je je schuldig aan ernstige geweldpleging of meer. Want iemand met voorbedachte serieus verwonden is strafbaar, ook als dat met wederzijdse instemming gebeurt.

  10. Tartarus ≡ 02 Nov 2010 ≡ 14:45

    Strafbaar? Ach een paar dagen een park aanharken zorgt altijd voor frisse en nieuwe inzichten!

    Deze link hoort er trouwens ook nog bij:

    http://www.ipprospective.com/wp-content/uploads/2009/01/troll-web.jpg

  11. Maurice ≡ 02 Nov 2010 ≡ 19:15

    Tartarus, zoveel mensen zoveel fetishes. Da’s geen trol.

  12. Tartarus ≡ 02 Nov 2010 ≡ 19:53

    Inderdaad geen Troll, maar een geile Troll

    Maurice, sommige berichten lijken geschreven te zijn door de ranzige broer van Jozo.

  13. Maurice ≡ 02 Nov 2010 ≡ 20:57

    Haha, ah euh ik gok dat dat de leeftijd zal zijn, lijkt me niet een fantasie die op jongvolwassene-leeftijd al gauw bespreekbaar is. En ieder z’n meug, maar ik vind permanente schade aanrichten wegens een fantasie erg onverstandig.

    En terugkomend op de column: de touwtjes doorknippen als er een practische reden voor is, fine.

  14. Tartarus ≡ 02 Nov 2010 ≡ 21:10

    Ja, als je de 100 bent gepasseerd en “beneden” is alles verschrompeld heb je alleen nog je gedachten.

    “Permanente schade aanrichten wegens een fantasie erg onverstandig”.

    Jezuz, Maurice!,

    Je wilt toch niet dat dit zich voortplant!?

    BTW

    De praktische reden is er al: Overbevolking!

  15. André ≡ 05 Dec 2010 ≡ 00:42

    Sinds kindheid ben ik niet echt blij met mijn ballen. Heb er 0ngeveer 10 jaar geleden een operatie aan gehad en sindsdien doen ze pijn wanneer ik enigermate opgewonden ben, zelfs zo erg dat ik tijdens werktijd de “spanning”eraf moet laten omdat ik anders niet meer kan werkken van de pijn. Mijn Partner heeft het ondertussen geaccepteerd dat ze eraf moeten, maar heeft wel graag dat ik aan de hormonen kan zodat we wel gemeenschap kunnen hebben. Nu is de vraag hoe we een juiste dokter vinden die er ook positief tegenover staat en ook de hormonen voorschrijft.

  16. Roderik ≡ 07 Mar 2011 ≡ 23:52

    In de eerste plaats ben ik voor welke voor van lichaamlijke castratie dan ook, maar als er een sekse wegens pernamente anticonseptie wegens de groeiede wereldbevolking gecastreerd dient te worden is het de vrouw ipv de man en wel om deze reden a: Een vrouw voelt zich nog vrouw als haar eierstokken verwijderd zouden worden (een man voelt zich geen man meer als hij gecastreerd zou worden, ook psychisch niet, een vrouw zonder eierstokken voelt zich psychisch nog steeds vrouw ook al is ze dat letterlijk dan niet meer, als je dat wil bereiken moet je haar borsten of vagina verwijderen, vooral haar borsten, om psychisch hetzelfde te bereiken). B: Zonder eierstokken kan ze nog steeds sex hebben en opgewonden raken (een man zonder ballen niet meer) c: Je ziet het direct bij mannen en bij vrouwen niet. Verder is het het ergst wat een man kan overkomen, wegens het psychische aspect.

  17. Roderik ≡ 07 Mar 2011 ≡ 23:56

    Linda, je zou de vraag ook anderom kunnen stellen zijn er mannen die het opwindend vinden een vrouw haar eierstokken te verwijderen, haar vagina eruit te snijden of haar borsten te amputeren om dezelfde reden en wat vind jij ervan?

  18. erik zomerland ≡ 12 Oct 2011 ≡ 14:00

    In onze relatie is de behoefte aan sex bij mijn vrouw duidelijk minder geworden. Ik zou het fijn vinden als ik gecastreerd zou kunnen worden want dan hoef ik haar niet meer mijn behoeftes lastig te vallen.
    Soms lig ik naast haar te kronkelen van geilheid en als mijn vrouw me dan vraagt, jongen, zou je willen dat het nu gebeurt dan zeg ik volmondig ja. Als reactie bindt ze vaak mijn zak stevig op en masturbeert ze me.
    Soms gaan er paar weken voorbij dat ik er in het geheel niet aan denk. Het verlangen naarcastratie is een groeiproces dat soms uitschieters toont maar immer rustig en gestadig door gaat.
    Ik weet niet hoe je moet inkleden, een gesprek met een huisarts, een sexuoloog en dat je dan een verwijzing naar de uroloog krijgt.
    Wij hebben samen vaak naar Amerikaanse websites op dit gebied gekeken, tot onze verbazing waren er nogal wat. Hieruit blijkt dat onze wens toch echt niet ongewoon is.

  19. LINDA ≡ 01 Feb 2012 ≡ 23:55

    zo zie je maar weer dat er best wel mannen zijn die zich heel graag zouden laten castreren door een vrouw . volgens mij worden er meer mannen door een vrouw gecastreerd dan je zou denken, waarom ook niet. Ik hoop er ooit een te mogen castreren, dat lijkt me leuk om te doen, dan stop ik de ballen in een potje en hou ik ze als een trofee. Een soort waarschuwing aan andere mannen wat ik met ze doe als ze niet gehoorzaam zijn. Zijn er vrouwen die al eens een man hebben gecastreerd .

  20. corina ≡ 09 Feb 2012 ≡ 23:29

    ja linda ik heb er ook wel over gehoord dat mannen zich vrijwillig laten castreren door een vrouw. mijn vriend vindt het nogal opwindend om erover te fantaseren om door mij te worden gecastreerd, niet dat we dat werkelijk zouden doen want ik speel graag het ballenspel met hem mee door in zijn oor te fluisteren dat ik zijn ballen af ga bijten. ik hoorde dat in de SM scene er wel eens mannelijke slaven worden gecastreerd om nog onderdaniger te zijn aan hun meesteres, tja een beetje vrouw hoeft haar man niet te castreren om te weten dat zij superieur is aan hem en dat zijn ballen een perfect instument zijn om die vrouwelijke superieuriteit af en toe eens te benadrukken. mijn vriend las eens een verhaal over een ranch in amerika waar een vrouw de eigenaresse is een hoop mannen daar aan het werk had, ze eiste van iedere man die voor haar ging werken dat hij zich door haar liet castreren, ze had blijkbaar nogal wat mannen rondlopen die ze had gecastreerd. Nogmaals ik zou nooit een man willen castreren omdat dankzij die ballen een vrouw absolute macht heeft over de man waardoor wij vrouwen superieur zijn aan de man. Zelfs als een man je zou willen verkrachten zou je dat in sommige gevallen dankzij die overgevoelige ballen kunnen voorkomen. Als ie echt vervelend wordt schroom je niet om hem stevig bij zijn ballen beet te pakken als je de mogelijkheid hebt, vaak is dreigen met castreren al genoeg en anders hoef je maar te kijpen om hem naar de grond te krijgen.

  21. Elmo ≡ 09 Feb 2012 ≡ 23:39

    @ 20, je schreef
    “Als ie echt vervelend wordt schroom je niet om hem stevig bij zijn ballen beet te pakken als je de mogelijkheid hebt”

    tis niet geheel ontopic, maar op zo’n moment ben je doorgaans te veel overvallen om nog enigszins constructief weerstand te kunnen bieden.

Schrijf een reactie

E-mail adressen worden niet getoond noch aan derden doorgegeven.
Verplichte velden zijn gemarkeerd met een *

Hou me per e-mail op de hoogte van nieuwe reacties op dit artikel.
      (U kunt zich hier abonneren zonder zelf te hoeven reageren.)