Loon naar lezen

Bij Amazon kun je boeken kopen, maar ook lenen: één boek per keer, en zodra je een nieuw boek downloadt, verdwijnt het vorige automatisch van je e-reader. Een deel van het leenbestand bestaat uit bestsellers en topauteurs, een ander deel omvat titels van auteurs die hun boek zelf via Amazon hebben gepubliceerd. Daar zitten overigens ook titels van gerenommeerde schrijvers tussen.

Voor die laatste groep, de auteurs die niet via een uitgeverij maar via Amazon publiceren, introduceert het bedrijf morgen een nieuw betaalmodel. Voortaan krijgen auteurs geen vergoeding per geleend boek, maar per gelezen pagina. Er was eerder protest over de verdeelsleutel: schrijvers van dikke boeken kregen per uitgeleend exemplaar evenveel geld uitgekeerd als auteurs van dunne boekjes, wat niet iedereen beviel.

Vandaar dat Amazon een nieuw model ontwierp voor haar maandelijkse vergoedingen (die trouwens niet mis zijn: alleen al deze maand gaat het om drie miljoen dollar.) Uitgeleende boeken worden niet verrekend naar dikte, maar naar consumptie. Een uitgeleend boek telt voor Amazon voortaan pas mee wanneer de lener er minstens tien procent van leest, en daarna wordt de vergoeding berekend op het totale aantal gelezen pagina’s.

Het plan sloeg nogal in. En niet alleen omdat je zo waarschijnlijk promoot dat auteurs zich toeleggen op boeken vol cliffhangers, op snel en rap proza, op eye candy. Het is de aanpak zelf die allerwege op kritiek stuit: het model is immers volledig gebaseerd op consumptie en op het behagen van het publiek, en houdt geen enkele rekening met de prijs die het maken van een boek vergt, laat staan op de inspanning van de auteur.

Want het blijft natuurlijk niet bij de auteurs die alleen via Amazon publiceren. Amazon wil dit model uiteindelijk op alle auteurs toepassen. En omdat digitaal bezit steeds vaker slechts een licentie op gebruik behelst in plaats van fysiek eigendomsrecht, is het onderscheid tussen kopen en lenen flink aan het eroderen. Over een paar jaar moeten alle auteurs eraan geloven.

Wanneer je halverwege een film uit de bioscoop loopt, krijg je niet de helft van je kaartje terug, noch heeft je vertrek impact op de revenuen van de regisseur of de acteurs. Wanneer je een jurk maar twee keer draagt, zakken de inkomsten van de naaisters ervan niet. Waarom zou je boeken wél afrekenen op basis van gebruik?

Aangezien Amazon in Amerika nu al bijna tweederde van de boekenmarkt volledig in handen heeft, en verschillende uitgeverijen in een uitputtingsslag heeft gedwongen tot een bizar lage inkoopprijs, is de inzet van het gevecht hoog. Amazon heeft diverse grote boekhandelketens uit de markt geduwd, maakt uitgeverijen het leven zuur, en biedt auteurs daarna schijnbaar groothartig aan: ‘Dan kom je voortaan toch fijn direct bij óns publiceren?’

Moet je wel in de smaak vallen bij het publiek, anders telt de verkoop van je werk niet langer mee.


Aantal reacties: 5

  1. Janus ≡ 01 Jul 2015 ≡ 12:36

    Karin,

    Op voorhand moet ik zeggen dat ik niet alle ins en outs van het uitgeversbedrijf ken, daar zul jij ongetwijfeld beter in thuis zijn als publicist. Maar ik begrijp toch niet goed dat je hier tegenstander van bent.

    Bij illegaal downloaden van muziek (waar zelfs helemaal niet voor betaald wordt) zie je het voordeel dat dit toch de bekendheid van artiesten vergroot en dus ook hun legale inkomsten (waarvan de winst dan uitstijgt boven het verlies van de illegale downloads).

    In dit geval van Amazon ligt het dan anders – er wordt wel betaald – maar het voordeel is, lijkt mij, dat je nu een boek gedeeltelijk kan lenen/kopen en dus niet de volle prijs kwijt bent. Dat zal naar mijn idee leiden tot meer afname en vooral: het leren kennen van auteurs en dus per saldo meer omzet.

    Het is heel goed mogelijk dat dit systeem voor ‘grote’ schrijvers nadeling uitpakt, maar voor kleinere of hele kleintjes kan dat juist positief uitpakken, denk ik.

    En iedereen kan nu dus een boek publiceren en er (wat) geld mee verdienen, al stuur je de link alleen al maar door naar je moeder die het dan geheid leest, waardoor je toch een paar stuivers pakt. :)

    En boeken die op papier nooit gedrukt zouden worden – ondanks de steeds lagere kosten – omdat ze maar voor een zeer beperkte lezerskring interessant zouden zijn, kunnen nu online wel beschikbaar komen. En dan kan de auteur er toch nog wat aan over houden, maar dat hoeft niet eens het hoofdmotief te zijn.

    En cliffhangers enz, ja, natuurlijk, maar elke schrijver die stroop om de mond van zijn lezers probeert te smeren is in feite al niet interessant en zijn publiek ook niet.

    Wie weet gaat Netflix dit ook zo doen, als optie, per minuut gekeken film betalen. Dat kan het aantal films waar kennis mee gemaakt wordt aanzienlijk verhogen.

    Trouwens, over cliffhangers gesproken. In films, vooral thrillers en actiefilms, maar ook gewone speelfilms, eigenlijk allemaal, horror ook, is het zo’n beetje schering en inslag om in de eerste vijf minuten een half ontklede vrouw te laten zien of een naakte, maar dan selectief gefilmd volgens Hollywood censuur. De Pavlov honden die mannen zijn blijven dan geheid de hele film uit kijken. :)) En veel vrouwen ook, want die willen weten hoe de concurentie eruit ziet. :))

    Dus: What’s new?

    Groet en bedankt voor dit stuk, Janus.

  2. thian ≡ 01 Jul 2015 ≡ 16:31

    is het schrijven van bepaalde niet zo gangbare boeken dan nog haalbaar
    ik vind het vreemd, en het lijkt me niet lonend
    met lenen zou ik het ook niet prettig vinden dat je maar 1 boek tegelijk kan lenen

    liefs thian

  3. Janus ≡ 01 Jul 2015 ≡ 20:43

    Thian, ik denk dat het schrijven van niet zo gangbare boeken juist beter haalbaar is, althans, als je ze op internet publiceert. E-boeken zijn een stuk goedkoper dan papieren boeken en dus heb je met minder kosten te maken.

    Het kan wel zijn dat het moeilijker wordt om de papieren versies van niet zo gangbare boeken uit te brengen, doordat ze meer concurrentie van op inet gepubliceerde boeken ondervinden. Maar dat is in het algemeen al zo, heel veel producten zijn in normale winkels steeds moeilijker te krijgen doordat er via webwinkels wordt gekocht.

    Hoe dat met dat lenen van meer dan 1 boek op Amazon gaat, weet ik niet, ik heb nog voldoende papieren boeken. :)

    Liefs :) Janus.

  4. Pieter ≡ 07 Jul 2015 ≡ 10:57

    Zou dit auteurs verleiden tot het schrijven van dikke boeken? Mensen willen immers een boek uitlezen en een dik boek levert dan meer op.
    Ik weet niet wat ik ervan moet denken. Het zou zomaar kunnen dat halverwege een dik boek de auteur een tijdje overgaat op oeverloos gezwam, alleen maar om zijn inkomsten op te krikken.

  5. paranootje ≡ 26 Oct 2015 ≡ 16:51

    Ik vind het een beangstigende gedachte dat Amazon dan dus precies weet hoeveel, en waarschijnlijk ook welke, bladzijden ik van een boek gelezen heb.

Schrijf een reactie

E-mail adressen worden niet getoond noch aan derden doorgegeven.
Verplichte velden zijn gemarkeerd met een *